Şekil 1.1 Bir baytın bitlerinin numaralanması

Şekil 1.2 Bir baytı oluşturan iki dörtlü

0-3 arasındaki bitler en sağdaki dörtlü, 4-7 arasındakiler ise en soldaki dörtlü olarak adlandırılır. Bir bayt iki dörtlü içerdiğine göre bayt değeri iki onaltılık rakamdan oluşur.

Mademki bir bayt sekiz bitten oluşuyor o zaman veya 256 farklı değeri ifade edebiliriz. Genel olarak bir bayt ile 0, 255 aralığındaki sayıları ifade ederiz. Eğer sayılar işaretli ise bu aralık -127, +128 arasında olur (Bkz. sayfa 23, “İşaretli ve İşaretsiz Sayılar”). ASCII/IBM karakter kodları ve diğer özel veri tipleri 256 farklı değerden daha fazlasını gerektirmemektedir. Birçok veri tipi 256’dan daha az öğeye sahiptir bu yüzden sekiz bit çoğu zaman yeterli gelmektedir.

80x86 bir bayt adreslenir makine olduğuna (Bkz. sayfa 145 “Bellek yerleşimi ve Erişim”) göre tek bir biti veya dörtlüğü kullanmak yerine bir bayt ile çalışmak daha verimli olacaktır. Bu sebepten dolayı birçok programcı 256 öğeden fazlasını gerektirmese de hatta sekiz bitten daha azı yeterli bile olsa veri tipini göstermek için tüm baytı kullanır. Örneğin Boole doğru ve yanlış değerlerini sırasıyla 000000012 ve 000000002 şeklinde ifade ederiz.

Bir baytın belki en önemli kullanım şekillerinden biri de bir karakter kodunu saklamasıdır. Klavyeden yazılan, ekranda görülen, yazıcıdan çıktısı alınan karakterlerin hepsi sayısal değerlerdir. Dünyanın geri kalanıyla haberleşebilmek için IBM ASCII karakter setinin değişik bir biçimini kullanmaktadır (Bkz. sayfa 28, “ASCII Karakter Seti”). ASCII karakter setinde 128 tane tanımlanmış kod vardır. IBM geri kalan olası 128 değeri ise Avrupa dillerine ait karakterleri, grafik sembollerini, Yunan harflerini ve matematik sembollerini içeren diğer karakter kodları için kullanmaktadır. Karakter / kod ataması için Ek A’ya bakınız.

1.2.4 Kelimeler

Bir kelime 16 bitlik bir gruptan oluşur. Kelime içinde bitleri sıfırdan on beşe kadar numaralandırırız. Bit numaralandırması Şekil 1.3’te görülmektedir.

Şekil 1.3 Bir kelimede numaralandırılmış bitler

Baytta olduğu gibi 0. bit en sağdaki, 15. bit de en soldaki biti göstermektedir. Kelimeye ait diğer bitleri ise pozisyonlarına göre sahip oldukları numarayla adlandırırız.